Aterosklerotik Kalp Hastalığı Nedir?
Aterosklerotik kalp hastalığı (diğer adıyla koroner arter hastalığı), kalp kasına kan sağlayan koroner arterlerdeki aterosklerotik plak birikimi nedeniyle oluşan bir durumdur. Ateroskleroz, arter duvarlarında kolesterol, yağ, kalsiyum ve diğer maddelerin birikerek plak oluşturmasıyla meydana gelir. Bu plaklar damarları daraltır, kan akışını sınırlar ve kalbin ihtiyaç duyduğu oksijenin yeterli miktarda ulaşamamasına yol açar. Bunun sonucunda göğüs ağrısı (anjina), kalp krizi veya diğer ciddi kardiyovasküler sorunlar ortaya çıkabilir.
Nedenleri
- Yüksek kolesterol seviyeleri: LDL (kötü) kolesterolün yükselmesi plak oluşumunu hızlandırır.
- Hipertansiyon (yüksek tansiyon): Arter duvarlarına aşırı basınç uygulayarak hasara ve plak birikimine zemin hazırlar.
- Sigara kullanımı: Damar duvarlarını tahriş eder, iltihabı artırır ve plak oluşumunu kolaylaştırır.
- Diyabet: Kan şekerinin yüksek seyretmesi, damar duvarlarını hasara uğratarak ateroskleroz riskini artırır.
- Obezite ve hareketsiz yaşam tarzı: Fazla kilo ve yetersiz fiziksel aktivite, yüksek tansiyon ve kolesterol seviyelerine yol açabilir.
- Genetik faktörler: Ailede erken yaşta koroner arter hastalığı öyküsü olan kişilerde risk artar.
Belirtileri
- Göğüste baskı veya sıkışma hissi (anjina)
- Fiziksel aktivite sırasında çabuk yorulma
- Sol kolda, boyunda veya çenede ağrı
- Nefes darlığı
- Çarpıntı veya düzensiz kalp atışları
- İleri vakalarda kalp krizi belirtileri: Şiddetli göğüs ağrısı, terleme, mide bulantısı ve bayılma.
Tedavisi
- Yaşam tarzı değişiklikleri: Sağlıklı beslenme, düzenli egzersiz, sigarayı bırakma ve kilo kontrolü.
- İlaç tedavisi: Kolesterol düşürücü statinler, tansiyon kontrolü için antihipertansif ilaçlar, kan sulandırıcılar veya beta blokerler.
- İnvaziv prosedürler: Koroner arterlere stent yerleştirilmesi, anjiyoplasti veya koroner arter bypass cerrahisi.
Aterosklerotik kalp hastalığının erken teşhisi ve tedaviye uyum, ciddi kardiyovasküler olayların önlenmesi açısından kritik öneme sahiptir.